Box 3 tegenbewijs berekenen 2025 & 2026

Forfaitair rendement en werkelijk rendement eerlijk vergelijken

De forfaitaire methode gebruikt je bezittingen en schulden op 1 januari. Over spaargeld en beleggingen gelden verschillende percentages. Schulden verminderen het berekende rendement alleen voor zover ze boven de schuldendrempel liggen. De vrijstelling wordt evenredig via de rendementsgrondslag toegepast, niet eerst volledig van je spaargeld afgehaald.

Bij werkelijk rendement geldt géén heffingsvrij vermogen. Daarom is een lager rendementpercentage op zichzelf onvoldoende: vergelijk het volledige werkelijke eurobedrag met het forfaitaire inkomen ná vrijstelling. Ontvangen rente, dividend, waardestijgingen én waardedalingen horen erbij, ook als je niets verkoopt. Bereken een rentebedrag met spaarrente berekenen, maar gebruik voor deze vergelijking je werkelijke jaargegevens.

Voor 2025 zijn de percentages 1,37% voor banktegoeden, 5,88% voor overige bezittingen en 2,70% voor aftrekbare schulden definitief. De vrijstelling is €57.684 per persoon. Voor 2026 is dat €59.357 en staat 6,00% voor overige bezittingen vast; 1,28% voor banktegoeden en 2,70% voor schulden zijn voorlopig. De schuldendrempel is in beide jaren €3.800 per persoon en het belastingtarief 36%.

Met fiscale partners voor het hele jaar verdubbelen vrijstelling en schuldendrempel. Deze rekenhulp vergelijkt de gezamenlijke Box 3-belasting vóór persoonlijke heffingskortingen en afronding. Het werkelijke rendement volgt dezelfde verdeling als de gezamenlijke grondslag sparen en beleggen; deze rekenhulp optimaliseert geen persoonlijke partnerverdeling.

Deze rekenhulp ondersteunt geen vastgoed. Vanaf 2026 hoort bij eigen gebruik van een tweede woning ook een bijtelling bij werkelijk rendement: economische huurwaarde óf 5,06% van de toepasselijke WOZ-waarde, naar de dagen beschikbaar voor eigen gebruik. Ook WOZ-waardeveranderingen en bijzondere investeringscorrecties vragen aparte berekeningen. Gebruik hiervoor de officiële uitleg hieronder, niet deze simpele beleggingsvelden.

Vanaf belastingjaar 2025 kun je het werkelijke rendement in de aangifte inkomstenbelasting opgeven. De Belastingdienst kiest de voordeligste methode. De voorlopige aanslag 2026 rekent nog forfaitair. Een vergelijking is geen bezwaar of aanvraag en belooft geen teruggaaf: die hangt ook af van je al opgelegde aanslag, volledige gegevens en persoonlijke situatie. Voor oudere belastingjaren en termijnen volg je de officiële procedure.

Je jaaroverzichten naast de aanslag leggen

Verzamel alle rente, dividend en waardeveranderingen vóór je het voordeel beoordeelt. Neem niet alleen verliesgevende beleggingen mee. De calculator toont wat een volledige opgave mogelijk oplevert ten opzichte van forfaitair rekenen, niet wat je gegarandeerd terugkrijgt. Vergelijk rente met spaarrente berekenen en een toekomstscenario met samengestelde interest berekenen; een toekomstscenario is geen bewijs van werkelijk rendement.

Hoe werkt box 3 tegenbewijs berekenen 2025 & 2026?

• Kies het belastingjaar. Gebruik bij fiscale partners voor het hele jaar alle gezamenlijke bedragen; ook als je pas een deel van het jaar partner was maar samen voor het hele jaar kiest.
• Neem spaargeld, beleggingen, crypto en kwalificerende Box 3-schulden op 1 januari. De eigen woning en hypotheek in Box 1 horen hier niet bij.
• Vul ontvangen rente, bruto dividend en alle gerealiseerde én ongerealiseerde waardeveranderingen over het jaar in. Trek geen beheerkosten of transactiekosten af.
• Voor beleggingen: eindwaarde − beginwaarde − aankopen + verkoopopbrengsten, zonder transactiekosten. Voorkom dubbel tellen van herbelegd dividend. Een storting is geen winst; een opname is geen verlies.
• Betaalde rente op Box 3-schulden vermindert het werkelijke rendement zonder schuldendrempel. De hoofdsom aflossen is geen aftrekbare rente.
• Vergelijk het volledige werkelijke rendement met het forfaitaire inkomen na vrijstelling. Negatief werkelijk rendement wordt voor de belasting nul. Je kunt niet per bezitting de gunstigste methode kiezen.

Formule: aftrekbare schuld = max(0, schuld − drempel) · grondslag = bezittingen − aftrekbare schuld · forfaitair inkomen = max(0, forfaitair rendement × max(0, grondslag − vrijstelling) ÷ grondslag), of 0 bij grondslag ≤ 0 · werkelijk = max(0, rente + dividend + waardeverandering − schuldrente) · belasting = 36% × min(forfaitair inkomen, werkelijk)

Rekenvoorbeeld 2025: €150.000 vermogen, laag beleggingsrendement

1. Geen fiscale partner, €50.000 spaargeld, €100.000 beleggingen en geen schulden. Forfaitair rendement: €50.000 × 1,37% + €100.000 × 5,88% = €6.565.
2. Na €57.684 vrijstelling blijft €92.316 belastbare grondslag. Forfaitair inkomen: €6.565 × €92.316 ÷ €150.000 = €4.040,36; belasting: ongeveer €1.454,53.
3. Werkelijk: €1.000 spaarrente + €1.500 dividend − €1.000 waardeverlies = €1.500. De vrijstelling wordt hiervan niet nogmaals afgetrokken. Belasting: €540.
4. Het mogelijke voordeel van tegenbewijs is ongeveer €914,53. Dit is een rekenvoorbeeld zonder tussentijdse afronding, geen voorspelde teruggaaf.

Officiële Box 3-bedragen en percentages

Veelgestelde vragen

Veelgemaakte rekenfouten

• Heffingsvrij vermogen ook van werkelijk rendement aftrekken. Die vrijstelling geldt uitsluitend bij forfaitair rekenen.
• Alleen verkochte beleggingen tellen. Ongerealiseerde waardeveranderingen horen ook bij werkelijk rendement.
• Stortingen als winst of opnames als verlies tellen; dit zijn kapitaalbewegingen.
• Beheerkosten of transactiekosten aftrekken, of een aflossing als schuldrente invullen.
• Voor 2026 voorlopige percentages of geschatte eindwaarden als een definitieve aanslag presenteren.
• Een tweede woning in de beleggingsvelden stoppen en de bijtelling voor eigen gebruik vergeten. Deze rekenhulp ondersteunt geen vastgoed.

Gerelateerde calculators